Product SiteDocumentation Site

1.2. Dokumenty założycielskie

Kilka lat po pierwszym uruchomieniu Debian sformalizował zasady, których powinien przestrzegać jako projekt wolnego oprogramowania. Ta celowo aktywistyczna decyzja umożliwia uporządkowany i pokojowy wzrost, zapewniając, że wszyscy członkowie posuwają się w tym samym kierunku. Aby zostać deweloperem Debiana, każdy kandydat musi potwierdzić i udowodnić swoje poparcie a także przestrzeganie zasad określonych w Dokumentach założycielskich projektu.
Proces rozwoju jest stale dyskutowany, ale te Dokumenty założycielskie są szeroko i konsekwentnie wspierane, dlatego rzadko się zmieniają. Konstytucja Debiana oferuje także inne gwarancje ich stabilności: wymagana jest większość kwalifikowana w trzech czwartych, aby zatwierdzić każdą poprawkę.

1.2.1. Zobowiązanie wobec użytkowników

Projekt ma również „kontrakt społeczny”. Jakie znaczenie ma taki kontrakt w projekcie przeznaczonym wyłącznie do opracowania systemu operacyjnego? To dość proste: Debian działa dla swoich użytkowników, a tym samym dla społeczeństwa. Niniejsza umowa zawiera podsumowanie zobowiązań podjętych w ramach projektu. Przeanalizujmy je bardziej szczegółowo:
  1. Debian pozostanie w 100% wolny.
    Jest to Zasada Nr 1. Debian jest, i pozostanie – całkowicie i wyłącznie – złożony z wolnego oprogramowania. Dodatkowo, cały rozwój oprogramowania wewnątrz projektu Debian, sam w sobie, będzie wolny.
  2. Obecnie, powrócimy znowu do społeczności otwartego oprogramowania.
    Dowolne ulepszenie w pracy, która jest integralną częścią dystrybucji, dokonane na rzecz projektu Debian, jest wysyłane z powrotem do autora tej pracy (jest to określane jako "upstream", dosłownie, z ang.: pod prąd, w górę rzeki). Ogólnie rzecz biorąc, Debian będzie współpracował raczej ze społecznością użytkowników, niż z pracą poszczególnych osób, pracujących w odizolowaniu społecznym.
  3. Nie będziemy ukrywać problemów.
    Debian nie jest doskonały i każdego dnia będą pojawiać się nowe problemy. Dlatego Debian będzie utrzymywać całą bazę danych raportów o błędach otwartą do publicznego wyświetlania przez cały czas. Raporty, które ludzie składają online, natychmiast staną się widoczne dla innych.
  4. Naszymi priorytetami są nasi użytkownicy oraz wolne oprogramowanie.
    To zobowiązanie jest trudniejsze do określenia. Debian narzuca zatem stronniczość wtedy, kiedy trzeba podjąć decyzję, a odrzucić proste (dla twórców) rozwiązanie zagrażające doświadczeniu użytkownika, decydując się na bardziej eleganckie rozwiązanie, nawet jeśli jest to trudniejsze do wykonania. Oznacza to wzięcie pod uwagę, jako priorytet, interesów użytkowników i wolnego oprogramowania.
  5. Prace, które nie spełniają naszych standardów wolnego oprogramowania.
    Debian accepts and understands that users may want to use some non-free programs. That is why the project allows usage of parts of its infrastructure to distribute Debian packages of non-free software that can safely be redistributed.

1.2.2. Wytyczne Debiana Dotyczące Wolnego Oprogramowania (ang. The Debian Free Software Guidelines)

Ten podręcznikowy dokument określa, jakie oprogramowanie jest „wystarczająco wolne", aby je włączyć do Debiana. Jeśli licencja programu jest w zgodzie z tymi zasadami, może on być ujęty w głównej sekcji, w innym przypadku, jeśli wolna dystrybucja jest tylko dozwolona, można ją znaleźć w sekcji non-free. Sekcja non-free – oficjalnie – nie jest częścią Debiana, jest to usługa dodana, dostarczona użytkownikom.
Ten tekst, bardziej niż kryteria wyboru dla Debiana, stał się autorytetem w kwestii wolnego oprogramowania i posłużył jako podstawa dla "Definicji Otwartego Źródła". Historycznie, jest to więc jedna z pierwszych, formalnych definicji pojęcia "wolne oprogramowanie".
The GNU General Public License, the BSD License, and the Artistic License are examples of traditional free licenses that follow the 9 points mentioned in this text. Below you will find the text as it is published on the Debian website.
  1. Wolna redystrybucja.
    Licencja składnika Debiana nie może ograniczać sprzedaży żadnej części składnika oprogramowania lub przekazania go jako składnika do innej, pełnej dystrybucji oprogramowania, która zawiera programy z wielu różnych źródeł. Licencja nie może żądać honorarium lub innej opłaty za taką sprzedaż.
  2. Kod źródłowy.
    Program musi zawierać kod źródłowy, i musi mieć pozwolenie na jego dystrybucję w postaci kodu źródłowego, jak też w postaci skompilowanej.
  3. Prace pochodne.
    Licencja musi dopuszczać modyfikacje i prace pochodne. Musi też pozwalać na to, aby były one rozpowszechniane na tych samych warunkach, co licencja oryginalnego oprogramowania.
  4. Integralność źródłowego kodu autora.
    Licencja może nakładać restrykcje na rozpowszechnianie kodu źródłowego w postaci zmodyfikowanej tylko wtedy, gdy pozwala na rozpowszechnianie "plików łatek" (ang. "patch files") z kodem źródłowym, w celu modyfikacji programu w trakcie jego budowania. Licencja musi wyraźnie pozwalać na rozpowszechnianie zbudowanego oprogramowania ze zmodyfikowanego kodu źródłowego. Licencja może wymagać, aby prace pochodne posiadały inną nazwę lub numer wersji niż nazwa lub numer wersji oryginalnego oprogramowania. (To jest kompromis. Grupa Debian zachęca wszystkich autorów, aby nie tworzyli restrykcji na modyfikację plików, źródeł lub kodu binarnego).
  5. Żadnej dyskryminacji wobec osób lub grup.
    Licencja nie może dyskryminować żadnej osoby lub grupy osób.
  6. Żadnej dyskryminacji wobec dziedzin zastosowania.
    Licencja nie może nakładać restrykcji na nikogo, kto chce użyć programu w konkretnej dziedzinie zastosowania. Na przykład, nie można nakładać restrykcji na wykorzystanie programu w biznesie lub w badaniach genetycznych.
  7. Rozpowszechnianie licencji.
    Prawa dołączone do programu muszą mieć zastosowanie dla tych wszystkich użytkowników, dla których ten program jest rozpowszechniany — bez konieczności posiadania dodatkowych licencji przez te strony.
  8. Licencja nie może być specyficzna wyłącznie dla Debiana.
    Prawa dołączone do programu nie mogą zależeć od programu, który jest częścią systemu Debian. Jeżeli program jest wyodrębniony z Debiana i używany lub rozpowszechniany bez Debiana, lecz zgodnie z warunkami licencji programu, to wszystkie strony, dla których program jest rozpowszechniany, powinny mieć takie same prawa jak te, które są przyznawane w połączeniu z systemem Debian.
  9. Licencja nie może "zanieczyszczać" innego oprogramowania.
    Licencja nie może narzucać ograniczeń na inne oprogramowanie, które jest rozprowadzane wraz z oprogramowaniem licencjonowanym. Na przykład, licencja nie może nalegać, aby wszystkie inne programy, rozpowszechniane na tym samym nośniku, były wolnym oprogramowaniem.
  10. Example licenses
    The “GPL”, “BSD”, and “Artistic” licenses are examples of licenses that we consider “free”.